VN-vertegenwoordigers en Nederland committeren zich aan ondersteuning meisjes als mensenrechtenverdedigers

Om als meisje je stem te laten horen in een gemeenschap waar vrouwen en meisjes kwetsbaar zijn voor geweld, vergt moed. 

Emah van 16 uit Mauritanië weet er alles van. Met haar kunst spreekt zij zich uit tegen meisjesbesnijdenis. Emah deelde haar ervaringen op 19 november bij de Verenigde Naties in Genève als start van de paneldiscussie over de ondersteuning en bescherming van meisjes die opkomen voor hun rechten. De paneldiscussie is een initiatief van de Girls Advocacy Alliance ter gelegenheid van de dertigste verjaardag van het VN-Kinderrechtenverdrag.

Emah komt uit Mauritanië, een land waar zo’n 66% van de meisjes besneden wordt. Ze vertegenwoordigt met haar strijd tegen meisjesbesnijdenis een impopulair standpunt. “Ik ben één van de vele slachtoffers van meisjesbesnijdenis en wil dit aan de kaak stellen door middel van kunst. Sommige mensen proberen me daarvan te weerhouden, want in mijn land zeggen ze dat tekenen en schilderen niet goed is. Zij proberen de kracht van het uitspreken via kunst in te perken. Voor mij is het juist een manier om me uit te spreken.” Belangrijk voor Emah is dat haar vader haar steunt ten overstaan van andere volwassenen en haar hobby en talent stimuleert. Abdul Manaff Kemokai: “Niets is zo krachtig als een meisje die “nee” zegt in haar gemeenschap tegen gendergerelateerd geweld. Wanneer meerdere meisjes samenwerken in het verdedigen van mensenrechten, zijn zij beter beschermd. Men weet dan: aan die groep kunnen we niet komen.”

Meisjes die zich uitspreken over rechtenschendingen

Hoewel kinderen het recht hebben om mee te praten over zaken die hen aan gaan, gebeurt dit bij lange na niet altijd. Als minderjarige opkomen voor kinderrechten is niet altijd eenvoudig. Uit een rapport van Child Rights Connect blijkt dat één van de grootste problemen die kinderen tegenkomen wanneer zij zich uitspreken, is dat zij zich niet serieus genomen voelen wanneer zij zich uitspreken voor hun rechten. In landen waar de mening en deelname van vrouwen en meisjes aan die debatten en besluitvormingsprocessen als minder belangrijk wordt gezien of zelfs wordt uitgesloten, is het helemaal bijzonder wanneer meisjes en jonge vrouwen zich ondanks deze dubbele discriminatie op basis van leeftijd en gender tóch weten te organiseren en uitspreken.

Meisjes als onmisbare schakel

Meisjes zijn een onmisbare schakel in het opkomen voor meisjesrechten. Monique van Daalen: “Meisjes die mensenrechten verdedigen zijn een heel belangrijke kracht om verandering te genereren en gendergelijkheid te realiseren.” Zij gaf aan dat de Nederlandse overheid zich blijvend zal inzetten voor het ondersteunen van meisjes als mensenrechtenverdedigers. Annette Lyth: “We moeten ruimte geven aan meisjes om zichzelf te organiseren en om samen te komen op een veilige manier. Dit betekent echter ook dat we onze manier van denken moeten veranderen. We moeten ook die meisjes steunen die zich, bijvoorbeeld ten tijde van oorlog en conflicten, niet conform onze normen en ideeën gedragen. Onbedoeld kunnen we daarmee als volwassenen bijdragen aan het probleem in plaats van aan de oplossing”.

Verantwoordelijkheid voor jonge mensenrechtenverdedigers

Wereldwijd neemt de druk op mensenrechtenverdedigers toe. CIVICUS stelt in haar rapport over de staat van civil society. Dat wereldwijd specifieke, gemarginaliseerde groepen mensenrechtenverdedigers worden aangevallen, waaronder vrouwen. In hetzelfde rapport wordt gewezen op het feit dat er een wereldwijde toename is in de deelname van jongeren. Kinderen en specifiek meisjes worden vaak vergeten als kwetsbare groep mensenrechtenverdedigers. Overheden hebben de verplichting om mensenrechtenverdedigers te respecteren en beschermen. Ambassades kunnen hierin ook een rol spelen. Annette Lyth: “Ngo’s  moeten de promotie en bescherming van kinderen, specifiek van meisjes als mensenrechtenverdedigers goed in hun werk integreren. We moeten er op bedacht zijn dat hoe meer rechten meisjes krijgen, hoe meer macht zij krijgen en hoe sterker de negatieve reacties zullen worden. We moeten hen daarin ondersteunen en de bescherming van hen zo snel mogelijk op hetzelfde pijl krijgen als van volwassen mensenrechtenverdedigers.”

Erkenning kinderen als mensenrechtenverdedigers

Jonge kinderrechtenverdedigers worden op het niveau van de Verenigde Naties steeds meer erkend. Het VN-Kinderrechtencomité stelde in 2018 de Day of General Discussion volledig in het teken van kinderen als mensenrechtenverdedigers. In maart 2019 gaf de VN-Mensenrechtenraad voor het eerst erkenning aan kinderen als mensenrechtenverdedigers en stelde dat staten minderjarigen een veilige omgeving moeten garanderen bij het opkomen voor hun rechten voor het klimaat. In juli 2019 volgde een resolutie waarin de VN-Mensenrechtenraad voor het eerst meisjes als kinderrechtenverdedigers noemt en staten wijst op de verplichting om hen mee te laten doen in de creatie en implementatie van alle wetgeving en beleid over gendergelijkheid. Sinds deze zomer maken meisjes ook onderdeel uit van het mandaat van de VN-Werkgroep aangaande Discriminatie van Vrouwen en Meisjes.

Girls Advocacy Alliance

De Girls Advocacy Alliance (GAA) is verheugd over deze ontwikkelingen. GAA blijft opkomen voor meisjesrechten, inclusief de rechten van meisjes om veilig te kunnen participeren en hun stem kunnen laten horen op nationale en internationale platforms. GAA is een samenwerking tussen Plan International Nederland, Terre des Hommes en Defence for Children – ECPAT. Het programma wordt uitgevoerd in strategisch partnerschap met het Ministerie van Buitenlandse Zaken.

> lees hier meer over de Girls Advocacy Alliance

Share this:

Gerelateerd nieuws