Zo strijdt WATCH Nederland tegen loverboys

Wie het nare onderbuikgevoel heeft dat een kind in zijn of haar omgeving slachtoffer is van een 'loverboy', kan terecht bij WATCH Nederland. Dit Terre des Hommes-project strijdt reactief én proactief tegen commerciële seksuele uitbuiting van minderjarigen in Nederland. Een kijkje in de keuken bij onze medewerkers. 

Een melding rolt de mailbox van WATCH Nederland binnen. Ongeruste ouders van een 16-jarig meisje geven aan een slacht voorgevoel te hebben over een nieuwe jongen in haar leven. 'We hebben nooit problemen binnen ons gezin, maar sinds dit contact is onze dochter erg teruggetrokken en vermagerd. Ook doet hij geheimzinnig over zijn verleden.' De ouders zijn bang dat hun dochter in de verkeerde handen is gevallen. Dwingt hij haar misschien in de prostitutie? 'We weten het niet, astjeblieft, kunnen jullie ons helpen?' Dit is het moment dat de onderzoekers van WATCH Nederland in actie komen. 

Meldingen

Elke dag worden kinderen en jongeren in Nederland seksueel uitgebuit. Terre des Hommes wil dat dit stopt. De politie beschikt over onvoldoende capaciteit om alle meldingen zoals bovenstaande op te pakken, en kan bij onvoldoende aanknopingspunten niet altijd handelen. Als ngo heeft Terre des Hommes meer vrijheid in haar onderzoekskeuzes. Iedereen die zich zorgen maakt, maar niet direct naar de politie wil stappen, kan bij WATCH Nederland (anoniem) terecht. 

De WATCH-onderzoekers nemen contact op met de ouders om meer informatie te krijgen over de situatie en de personen die ermee in verband worden gebracht. Saskia is zo'n onderzoeker. 'Wij bieden een luisterend oor, maar onderzoeken ook of er signalen zijn die wijzen op mensenhandel.' De gedragsveranderingen van hun dochter, bijvoorbeeld, kan zo'n signaal zijn. 

Met de ingewonnen informatie starten de onderzoekers een dossier. Ook wordt de melding met toestemming van de ouders direct doorgegeven aan de politie, want het gaat om een minderjarige. Meldingen komen vaak van familieleden, maar ook leraren melden zich, of hoteleigenaren die iets verdachts opmerken. Elke melding wordt serieus bekeken. 

(Online) onderzoek

Nu is het de beurt aan forensisch ict'ers. Zij gebruiken 'open source intellifence' (OSINT), publiek beschikbare data, om online zoveel mogelijk informatie over de betrokken personen te verzamelen. Dit gebeurt allemaal op legale wijze: gehackt wordt er niet. De ouders van het 16-jarige meisjes hebben haar zover gekregen de naam van de jongen te delen, en dat helpt de ict'ers met het doen van goed onderzoek, bijvoorbeeld door sociale media accounts te bestuderen. Als de ouders van het meisje eigenaar zijn van haar telefoon en toestemming geven, kunnen de forensisch ict'ers mogelijk ook informatie uit haar telefoon inwinnen.

De onderzoekers zitten ondertussen niet stil. In sommige gevallen is observatie zinvol, als bekend is dat er een ontmoeting gaat plaatsvinden bijvoorbeeld. Z houden contact met de melder die soms nog extra informatie aanlevert, al dan niet op verzoek van de ict'ers. Als er behoefte is aan hulpverlening, helpen de onderzoekers de juiste organisatie te vinden. 

Politie 

De onderzoekers en forensisch ict'ers kunnen op basis van alle informatie niet zelf vaststellen wat er precies aan de hand is; daar is de politie voor. Zo'n drie weken na de eerste melding draagt WATCH Nederland het dossier over aan de politie. Die bepaalt uiteindelijk of er genoeg elementen zijn voor een strafrechtelijk onderzoek. 

Henk werkt als Specialist mensenhandel bij de politie veel samen met WATCH Nederland. Als het gaat om signalen van mensenhandel is het heel belangrijk dat alle kanalen die daarvoor beschikbaar zijn, worden benut. Voor ons is het heel fijn dat er een organisatie is als WATCH Nederland die dit soort meldingen doorzet: wij weten dan dat een melding serieus is onderzocht.

Op basis van de melding bekijkt de politie wat er bekend is over de persoon en of er actie ondernomen moet worden. Slactoffers en familieleden kunnen ook direct bij de politie terecht, maar soms is dat voor hen een brug te ver. Zeker slachtoffers zijn vaak bang dat het gevolgen voor hen zal hebben als de dader erachter komt. 

WATCH Nederland is een mooie laagdrempelige manier om je verhaal ergens neer te leggen. - Henk

Daders afschrikken 

Naast het reageren op meldingen werkt WATCH Nederland proactief. Ook online vindt kinderuitbuiting plaats, en daarom plaatst WATCH Nederland op prostitutiesites lokadvertenties waarvan je als klant kan vermoeder dat het om mensenhandel gaat; er wordt onveilige seks geboden, bijvoorbeeld, of een derde persoon is het aanspreekpunt. Als iemand reageert, wordt hem verteld dat het om een minderjarige gaat. Wil hij alsnog afspreken, dan wordt de politie ingelicht en krijgt hij een waarschuwing; je staat op het punt een strafbaar feit te plegen. 

Dat het geen echte advertentie betreft maakt niet uit: sinds kort is het strafbaar om een afspraak te maken met virtuele minderjarigen met de intentie seksueel contact te hebben. WATCH-onderzoeker Saskia: 'Wij geloven dat het op deze manier moeilijker wordt voor kinderhandelaren om hun minderjarige slachtoffers aan te bieden voor seks.' 

Daarnaast werkt WATCH Nederland met een online tool die het web afstruint naar verdachte indicatoren in seksadvertenties. Die verdachte advertenties worden gedeeld met de politie, wat inmiddels al heeft geleid tot de identificatie van minderjarige slachtoffers. 

Bewustwording 

Tot slot creëert WATCH Nederland met campagnes bewustwordnig rond commerciële seksuele uitbuiting. Een compromitterende foto is met je telefoon zo gemaakt, vanaf dat moment zijn jongeren chanteerbaar. 

Daarvan zijn ze zich meestal niet bewust. Saskia: 'En vaak herkent een slachtoffer zichzelf niet als zodanig. Zeker in het geval van jongens is dat een groot probleem: over de commerciële uitbuiting van minderjarige jongens is nog weinig bekend. Door te wijzen op de signalen van mensenhandel, hopen wij dat zij inzien dat ook zij slachtoffer kunnen zijn.' 

Om commerciële seksuele uitbuiting van minderjarigen te stoppen, is samenwerking cruciaal. Het contact met de politie is daarom de grote kracht van WATCH Nederland. Politiespecialist Henk: 'Uitbuiting en mensenhandel moet je als samenleving te lijf gaan. Daar zijn wij verantwoordelijk voor, als politie, maar ook organisaties als WATCH Nederland spelen daar een belangrijke rol in. Red je één slachtoffer, dan red je de hele wereld.' 

Share this:

Gerelateerd nieuws