Dit handgebaar kan betekenen dat iemand hulp nodig heeft
Een hand omhoog, de duim naar binnen en vervolgens de vingers eroverheen. Het is een klein gebaar dat gemakkelijk onopgemerkt kan blijven. Maar het kan een belangrijke boodschap bevatten: ik voel me niet veilig en ik heb hulp nodig.
Het handgebaar staat internationaal bekend als het Signal for Help. Het geeft iemand de mogelijkheid om zonder woorden duidelijk te maken dat diegene hulp of een veilige check-in nodig heeft. Juist voor kinderen en jongeren die worden bedreigd, gecontroleerd, uitgebuit of mishandeld, kan het belangrijk zijn dat mensen in hun omgeving zulke signalen herkennen.
Hoe werkt het handgebaar?
Het gebaar kan met één hand worden gemaakt en is bedoeld als één vloeiende beweging:
- Houd je hand omhoog met je handpalm naar voren.
- Vouw je duim naar binnen, tegen je handpalm.
- Vouw je andere vier vingers over je duim heen.
Het Signal for Help werd in 2020 ontwikkeld door de Canadian Women’s Foundation. Tijdens de coronapandemie zaten veel mensen die thuis met geweld te maken kregen noodgedwongen dicht bij degene die hen bedreigde of mishandelde. Telefoneren of online om hulp vragen was daardoor niet altijd veilig. Het handgebaar bood een manier om stil en zonder een digitaal spoor om aandacht te vragen.
Sindsdien heeft het signaal zich wereldwijd verspreid. Onlangs kwam het gebaar nog internationaal in het nieuws, nadat een 14-jarig meisje in Italië dankzij het signaal wist te ontkomen aan een aanrander. Oplettende agenten herkenden het gebaar en grepen in.
Waarom kan zo’n stil signaal belangrijk zijn?
Wie wordt uitgebuit, misbruikt of mishandeld, kan niet altijd vrijuit om hulp vragen. Een pleger kan bijvoorbeeld in dezelfde ruimte zijn, gesprekken controleren of meekijken op een telefoon.
Dat kan ook spelen bij kinderen en jongeren die met uitbuiting te maken krijgen. Uitbuiting draait vaak om macht en controle. Een kind kan onder druk worden gezet, bedreigd of gemanipuleerd en daardoor het gevoel hebben dat vertellen wat er gebeurt te gevaarlijk is. Een discreet signaal kan dan een mogelijkheid zijn om iemand anders duidelijk te maken: er is iets aan de hand.
Wat moet je doen als je het handgebaar ziet?
Zie je iemand het gebaar maken? Neem het serieus, maar probeer rustig te handelen. Een overhaaste reactie kan iemand in sommige situaties juist in gevaar brengen. Volg deze stappen:
- Kijk eerst goed naar de situatie. Probeert de persoon jouw aandacht te trekken? Let ook op wie er bij diegene is.
- Probeer, wanneer dat veilig kan, contact te zoeken zonder dat een mogelijke pleger meeluistert of meekijkt.
- Geef de ander de ruimte om zelf aan te geven wat er aan de hand is en welke hulp nodig is. Je kunt bijvoorbeeld vragen of diegene veilig kan praten en wat jij kunt doen.
- Bepaal wat een veilige vervolgstap is. Loop bijvoorbeeld samen naar een veilige plek, bel iemand die de persoon vertrouwt of schakel waar nodig iemand in die kan helpen, zoals de politie.
- Is er sprake van direct gevaar, bel dan 112.
Een veilige kindertijd, ook online
Het herkennen van signalen is belangrijk, maar voorkomen dat kinderen in onveilige situaties terechtkomen begint al eerder. Zeker online, waar contact, controle en uitbuiting soms moeilijk zichtbaar zijn, helpt het om kinderen bewust te maken van risico’s en te zorgen dat ze weten bij wie ze terechtkunnen. Praat daarom op tijd met kinderen over online veiligheid.
Om je hier bij te helpen, hebben we praktische Do’s & Don’ts opgesteld. Wil je meer handvatten? Bekijk onze pagina over online veiligheid voor kinderen.
Samen stoppen we kinderuitbuiting
Ieder kind heeft recht op een veilige jeugd, vrij van geweld, misbruik en uitbuiting. Toch worden wereldwijd miljoenen kinderen uitgebuit. Wij zetten ons in om kinderen te beschermen, uitbuiting te stoppen en te voorkomen.
